Moskwa
Moskwa (ros.:
Москва - Moskva) – stolica i największe miasto Rosji. Najważniejszy ośrodek gospodarczy i kulturalny kraju. Siedziba najwyższych władz państwowych w tym prezydenta Rosji. Jeden z najciekawszych ośrodków turystycznych Europy, jednocześnie symbol imperium radzieckiego.
Geografia
Położenie
Moskwa położona jest nad rzeką Moskwą na wschodnim skraju Europy, w centrum Równiny Rosyjskiej.
link http://www.maps.google.comKlimat
Moskwa leży w strefie klimatów umiarkowanych. Na terenie zachodniej Rosji panuje klimat kontynentalny z odmianą wybitnie kontynentalną.
Historia
- Historia Moskwy opisana jest w osobnym artykule.
Ślady istniejących na terenie Moskwy osad pochodzą z IV-III wieku p.n.e., a pierwszy zapis dotyczący Moskwy z 1147. W 1156 z rozkazu Jurija Dołgorukiego wybudowano gród obronny. Od XIII wieku stolica niewielkiego księstwa, w 1237 zdobyta i zniszczona przez Batu-chana. W latach 1339-1340 wielki książę włodzimierski, Iwan I Kalita, przeniósł na stałe do Moskwy stolicę Wielkiego Księstwa Moskiewskiego. Iwan I Kalita rozbudował moskiewską twierdzę (Kreml), otaczając ją nowymi wałami obronnymi.
Miasto szybko przekształciło się w wielki ośrodek handlowy, rzemieślniczy, stało się centrum kultury ogólnoruskiej. W XVI w. kremlowską twierdzę otoczono murem, zachowanym do czasów współczesnych. Za czasów panującego w Moskwie w latach 1533-1584 Iwana IV Groźnego miasto otrzymało połączenie morskie, poprzez Morze Białe, z krajami Europy Zachodniej.
W roku 1610, po zwycięstwie nad armią rosyjską w bitwie pod Kłuszynem odziały polskie pod wodzą hetmana polnego koronnego Stanisława Żółkiewskiego wkroczyły do stolicy Rosji, gdzie przebywały na Kremlu do roku 1612.
W 1712 Piotr I przeniósł stolicę z Moskwy do Petersburga, nowo powstałego miasta nad Newą. Moskwa pozostała jednak centralnym ośrodkiem imperium i nadal się rozwijała. W 1755 z inicjatywy Michaiła Łomonosowa założono w Moskwie pierwszy rosyjski uniwersytet. W 1812 Moskwę okupowała armia napoleońska. Rosjanie wypuszczając wcześniej więźniów nakazali im podpalić miasto, aby wojska napoleońskie nie miały gdzie się zatrzymać. W wyniku odcięcia znacznej części dostaw żywności przez rosyjskich powstańców oraz armię rosyjską, która stosowała podjazdową strategię walki i wydłużenia linii komunikacyjnych, a także braku miejsca do zakwaterowania wynikłego z pożaru, w którym uległo spaleniu ponad 70 procent zabudowy przy zbliżającej się zimie oraz braku nadziei na kapitulację Rosjan, Napoleon po 35 dniach okupacji nakazał odwrót. Po zniesieniu obowiązku pańszczyzny w 1861, rozpoczął się masowy napływ do miasta chłopów, powstawały liczne fabryki i zakłady przemysłowe. W marcu 1918 utworzony przez bolszewików rząd przeniósł swą siedzibę do Moskwy. Podczas II wojny światowej moskiewska bitwa ocaliła miasto. Po II wojnie światowej nadal się rozwijało. Po rozpadzie ZSRR i tzw. puczu sierpniowym (19-21 sierpnia 1991) Moskwa stała się stolicą Rosji, która w tym czasie proklamowała niepodległość.
Katastrofy
W nocy z 22. na 23 lutego 2006 zawaliła się hala targowa na Targowisku Basmannym w Moskwie. Co najmniej 58 osób zginęło. Najprawdopodobniej powodem była niewłaściwa eksploatacja budynku lub wada konstrukcyjna.
Demografia
Historia populacji
| Lata | Populacja |
Lata | Populacja |
Lata | Populacja |
| 1400 | 40 000 | 1811 | 270 200 | 1912 | 1 617 157 |
| 1638 | 200 000 | 1813 | 215 000 | 1920 | 1 027 300 |
| 1710 | 160 000 | 1825 | 241 500 | 1926 | 2 101 200 |
| 1725 | 145 000 | 1840 | 349 100 | 1939 | 4 609 200 |
| 1738 | 138 400 | 1856 | 368 800 | 1959 | 6 133 100 |
| 1775 | 161 000 | 1868 | 416 400 | 1970 | 7 194 300 |
| 1785 | 188 700 | 1871 | 601 969 | 1979 | 8 142 200 |
| | | 1888 | 753 459 | 1989 | 8 972 300 |
| | | 1897 | 1 038 600 | 2002 | 10 383 000 |
Dzisiejsza Moskwa
Moskwa jest miastem wydzielonym Federacji Rosyjskiej i stanowi jej odrębny podmiot. Jest też stolicą Obwodu Moskiewskiego chociaż sama do niego nie należy. Nieoficjalne źródła głoszą, że w Moskwie może żyć nawet 15 000 000 osób.
Gospodarka
===Nauka i edukacja===
Moskwa jest naważniejszym ośrodkiem naukowym w Rosji. Tu swoją główną siedzibę ma Rosyjska Akademia Nauk i jej liczne instytuty. W Moskwie znajduje się także największe skupisko wyższych uczelni w kraju. Wśród 60 uczelni państwowych o statusie uniwersytetu do najważniejszych należą:
- Uniwersytet Moskiewski - MGU.
- Moskiewski Państwowy Instytut Stosunków Międzynarodowych - MGIMO.
Transport
- W Moskwie zarejestrowanych jest ok. 2,5 miliona samochodów.
Systemem rozbudowanej naziemnej komunikacji miejskiej zarządza Mosgortrans (
Мосгортранс ), w skład którego wchodzą:
- Sieć linii autobusowych
- Sieć linii tramwajowych (1899)
- Sieć linii trolejbusowych (1933)
Metro
Ważnym środkiem transportu w Moskwie jest metro. Pierwszą stację moskiewskiego metra uruchomiono w 1935 roku, a składają się na nie: 172 stacje, 12 linii i torowiska o łącznej długości 278,8 km.
Transport lotniczy
Moskwa posiada trzy duże porty lotnicze:
- Port Lotniczy Szeriemietiewo (Шереметьево ),
- Port Lotniczy Domodiedowo (Домодедово ),
- Port Lotniczy Wnukowo (Внуково ),
oraz kilka mniejszych lotnisk, m.in. Lotnisko Bykowo (
Быково ), Lotnisko Ostafiewo.
Transport kolejowy
W mieście znajduje się dziewięć dużych dworców kolejowych obsługujących pociągi z poszczególnych kierunków: Dworzec Białoruski, Dworzec Kazański, Dworzec Kijowski, Dworzec Kurski, Dworzec Leningradzki, Dworzec Pawelecki, Dworzec Ryski, Dworzec Sawieliowski i Dworzec Jarosławski
Sport
W Moskwie działają takie kluby sportowe jak: CSKA Moskwa, Dynamo Moskwa, FK Moskwa, Lokomotiw Moskwa, Spartak Moskwa, Torpedo Moskwa. Na Łużnikach znajduje się pałac sportu. Rozgrywano tu m.in. Mistrzostwa Świata w Łyżwiarstwie Figurowym 2005 oraz Letnie Igrzyska Olimpijskie w roku 1980.
Miasta partnerskie
- Astana, Kazachstan
- Bangkok, Tajlandia
- Berlin, Niemcy
- Madryt, Hiszpania
- Pekin, Chińska Republika Ludowa
- Tokio, Japonia
- Kraków, Polska
- Warszawa, Polska
- Buenos Aires, Argentyna
- Lublana, Słowenia
- Erewań, Armenia
- Tel Awiw-Jafa, Izrael